Śmigus dyngus

Śmigus dyngus czyli lany poniedziałek, kultywowany w drugi dzień świąt Wielkanocnych, ma swoją genezę w zwyczajach Słowian, u których wiązał się ze świętowaniem odejścia zimy i budzenia się flory do życia. Początkowo Śmigus i Dyngus były odrębnymi obyczajami, dopiero z czasem zlały się w jedno i obecnie oznaczają polewanie się wodą dla zabawy. Pierwsze wzmianki o zwyczajach śmigusowo-dyngusowych pochodzą z XV wieku. Natomiast Benedykt Chmielowski, autor pierwszej polskiej encyklopedii Nowe Ateny, wywodzi,  że zwyczaj polewania się wodą na ziemi polskiej pochodzi z czasów Wandy i powstał gdy Damy jej Froncymeru za Panią żałując wodą się polewały co rok’. Chmielowski datuje śmierć Wandy na rok 750.

Śmigus dyngus rzadko był przedmiotem zainteresowania malarzy. Jeśli już, to raczej ilustratorów. Poniżej ilustracja z Encyklopedii Staropolskiej Ilustrowanej Zygmunta Glogera z 1900 r., oraz obraz na szkle, ludowej artystki Rozalii Szypuły.

Śmigus dyngus, dyngus śmigus,
nie kryjże się, nie wymiguj!
Bo dziś każdy: stary, młody,
nie uniknie wiadra wody!
Prysznic, prysznic koło studni,
już od rana pompa dudni.
Kto choć z okna nos wysunie,
wnet na niego strumień lunie!

Hanna Łochocka Lany poniedziałek

Zostaw komentarz