Najcieńszy zegarek mechaniczny

Gdy rok temu opublikowałem wpis Ultra cienie zegarki mechaniczne napisałem, że król jest tylko jeden i jest nim zegarek Piaget Altiplano Ultimate Concept. Jego koperta mająca 2 mm grubości wydawała się tak niewiarygodnie cienka, że niemal przecząca prawom natury. Bo trzeba zdać sobie sprawę, że mechanizm zegarka składa się z bardzo wielu części (m.in. sprężyn: napędowej i włosowej, przekładni: napędowej i chodu, balansu, wychwytu, koronki i in.) zamontowanych na płytach i mostkach, zaś ruchome części są ułożyskowane w kryształach rubinu (kamieniach). Do tego trzeba dodać tarczę i wskazówki a całość zamontować w kopercie zamkniętej szkiełkiem od góry i deklem od dołu. I jak to wszystko zmieścić w 2 mm? Firma Piaget dokonała tego wyczynu odchodząc od schematu, który powyżej nakreśliłem. Mianowicie nie stworzono płaskiego mechanizmu, który następnie zamontowano w kopercie, lecz uczyniono z koperty integralną część mechanizmu (zastępującą płyty). W każdym razie rekord cienkości ustanowiony przez Piageta wydawał się nie do pobicia.

Mój wpis sprzed roku zakończyłem stwierdzeniem: Z niecierpliwością czekam co przyniesie przyszłość. A przyszłość przyniosła m.in. nowy rekord! Otóż kilka miesięcy temu, i w dwa lata po tym gdy ultracienki Piaget trafił do sprzedaży, włosko-szwajcarska marka Bulgari pokazała nowy zegarek z rodziny supercienkich czasomierzy o nazwie Octo Finissiomo. Model Octo Finissimo Ultra ustanowił absolutny rekord cienkości koperty: 1,8 mm.

Cała rodzina zegarków Octo Finissimo (pierwszy model pojawił się równo 10 lat temu) składa się z ekstremalnie cienkich czasomierzy o bardzo charakterystycznej estetyce, wykonanych z piaskowanego tytanu. Wśród modeli serii znajdują się inni rekordziści: najcieńszy zegarek z automatycznym naciągiem i tourbillonem (grubość koperty 3,95 mm) oraz najcieńszy zegarek z repetycją minutową (grubość koperty 6,85 mm). Do kompletu wyraźnie brakowało bezwzględnie najcieńszego. I oto jest.

Bulgari Octo Finissimo Ultra wygląda bardzo awangardowo. Nie ma klasycznej tarczy a zamiast niej – trzy małe tarcze: godzinową, minutową i sekundową. Przy czym tarcza sekundowa nie ma wskazówki, bowiem obraca się sama tarcza. Cały mechanizm jest widoczny przez bardzo cienkie szkiełko szafirowe, a tym co najbardziej rzuca się w oczy jest pokaźnych rozmiarów bęben sprężyny, na którym wygrawerowany jest kod QR. Posiadacz zegarka może ten kod zeskanować i uzyskać dostęp do różnych materiałów i bonusów. Między innymi otrzymuje (w formie cyfrowej) dzieło sztuki cyfrowej. Co to znaczy – nie mam pojęcia, ale usprawiedliwia mnie mój wiek; młodsi czytelnicy zapewne rozumieją o co chodzi 😉

Gdy patrzy się na zdjęcia zegarka, na których widać mechanizm, sprawia on wrażenie przestrzennego. W rzeczywistości niemal wszystkie spośród 170 elementów mechanizmu, zostały zmontowane w jednej płaszczyźnie. Skutki tego są wyraźnie widoczne – np. tarcza godzinowa i minutowa mają wycięcia, żeby mogło się zmieścić koło zębate. Octo Finissimo Ultra nie ma tradycyjnej koronki lecz dwa pokrętła umożliwiające ustawianie wskazówek i nakręcanie sprężyny. Co ciekawe, w tej miniaturowej przestrzeni jaką mieli do dyspozycji konstruktorzy (pracujący pod nadzorem legendarnej postaci: Fabrizia Buonamassy) udało się zmieścić nawet mechanizm dyferencjału, który który pozwala ustawić czas bez ingerowania w pracujący mechanizm. Czyli inaczej niż w tradycyjnych zegarkach, w których wysunięcie koronki celem ustawienia wskazówek, zatrzymuje pracę mechanizmu.

Największym wyzwaniem konstrukcyjnym było zapewnienie odpowiedniej sztywności całej konstrukcji. Stal czy tytan okazały się materiałami zbyt wiotkimi, przy założonej grubości. Sięgnięto po spiek z węglika wolframu, z którego wykonano dekiel będący równocześnie płytą główną mechanizmu. Węglik wolframu jest najtwardszym (poza diamentem) znanym materiałem dlatego jest powszechnie stosowany do produkcji ostrzy narzędzi skrawających. Ale czym w takim razie obrabiać – i to z zegarmistrzowską (nomen omen) precyzją – węglik wolframu? W manufakturze Bulgari dokonano tego przy pomocy lasera.

Octo Finissimo Ultra został wyprodukowany w limitowanej serii… 10 sztuk (sic!) a jego cenę ustalono na 400 tysięcy euro. W sieci można znaleźć zdjęcia zegarka na nadgarstkach różnych osób (np. tutaj lub tutaj). Czy to są jednak prawdziwi właściciele zegarków czy raczej ci, którzy wypożyczyli je do sesji zdjęciowej – trudno dociec.